অসমৰ গ্ৰাম্য তথা চহৰ অঞ্চলত মাটিৰ অভাৱত বহুতে ইচ্ছা থকা স্বত্বেও খেতি কৰিব নোৱাৰে। এনে পৰিস্থিতিত বস্তাত আদা খেতি (Ginger Farming in Bags) এক উৎকৃষ্ট বিকল্প হিচাপে থিয় দিছে। এই পদ্ধতিত মাটিৰ প্ৰয়োজন কম আৰু ঘৰৰ বাৰান্দা, ছাদ বা খালি ঠাইতো সহজেই আদাৰ খেতি কৰি ব্যৱসায়িকভাৱে লাভৱান হ’ব পাৰি।
তলত বস্তাত আদা খেতি কৰাৰ পদ্ধতি, যত্ন আৰু লাভালাভসমূহ বহলাই আলোচনা কৰা হ’ল:
১/ বস্তা প্ৰস্তুত আৰু মাটি মিহলোৱা পদ্ধতি
আদা খেতিৰ বাবে পুৰণি চাউল বা সাৰৰ প্লাষ্টিক/বাটৰ বস্তা (Sack Bags) ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি।
- মাটিৰ মিশ্ৰণ: ৫০% পলসুৱা মাটি, ৩০% শুকান গোবৰ বা ভাৰ্মিকম্প'ষ্ট (পচন সাৰ) আৰু ২০% বালি বা ধানৰ তুঁহ ভালদৰে মিহলাই ল’ব লাগে।
- প্ৰস্তুতি: বস্তাটোৰ তলৰ ফালে ৩-৪ টা সৰু ফুটা কৰি দিব লাগে যাতে অতিৰিক্ত পানী ওলাই যাব পাৰে। বস্তাটো মাটিৰে সম্পূৰ্ণকৈ ভৰোৱাৰ পৰিৱৰ্তে ৩/৪ অংশ ভৰাই ল’ব লাগে।
২/ বীজ ৰোপণ আৰু পৰিচৰ্যা
- আদাৰ বীজ: বেমাৰমুক্ত, ভালদৰে গজি উঠা চকু থকা সতেজ আদাৰ সৰু টুকুৰা (বীজ আদা) প্ৰতিটো বস্তাত ২-৩ টা কৈ ২-৩ ইঞ্চি গভীৰতাত ৰুব লাগে। চ'ত-বৈশাখ (এপ্ৰিল-মে') মাহ ইয়াৰ বাবে উপযুক্ত সময়।
- পানী আৰু পোহৰ: বস্তাবোৰ এনে স্থানত ৰাখিব লাগে য’ত আধা ছাঁ আৰু আধা ৰ’দ পৰে। মাটি খিনি সদায় সেমেকা কৰি ৰাখিব লাগে, কিন্তু অতিৰিক্ত পানী জমা হ’বলৈ দিব নালাগে।
- সাৰ প্ৰয়োগ: আদা ডাঙৰ হৈ অহাৰ লগে লগে মাজে মাজে অলপ পচন সাৰ আৰু মাটি বস্তাত যোগ কৰি থাকিব লাগে।
৩/ বস্তাত আদা খেতি কৰাৰ মূল লাভালাভ
- কম স্থান আৰু পানীৰ সৎব্যৱহাৰ: খেতিৰ বাবে বিশেষ মাটিৰ প্ৰয়োজন নাই। ঘৰৰ ছাদতো শ-শ বস্তাত এই খেতি কৰিব পাৰি।
- বেমাৰ-আজাৰৰ পৰা মুক্ত: মাটিৰ পৰা হোৱা ‘শিপা পচা’ বা ‘ভেঁকুৰজাতীয়’ ৰোগৰ আশংকা এই পদ্ধতিত প্ৰায় নাথাকে। যদি কোনো এটা বস্তাত ৰোগ দেখা দিয়ে, তাক সহজেই আঁতৰাই পেলাব পাৰি, যাৰ ফলত বাকী খেতিখিনি সুৰক্ষিত হৈ থাকে।
- সহজ শস্য চপোৱা: মুকলি মাটিত আদা খান্দোঁতে বহুত আদা ভাঙি নষ্ট হয় বা মাটিত থাকি যায়। কিন্তু বস্তাৰ ক্ষেত্ৰত কেৱল বস্তাটো ওলোটায় দিলেই সম্পূৰ্ণ আদাখিনি অক্ষত অৱস্থাত সংগ্ৰহ কৰিব পাৰি।
- অধিক উৎপাদন আৰু লাভ: এটা বস্তাৰ পৰা গড়ে ১.৫ ৰ পৰা ২ কেজি পৰ্যন্ত আদা পোৱা যায়। ১০০ টা বস্তাৰ পৰা প্ৰায় ১৫০-২০০ কেজি আদা উৎপাদন কৰিব পৰা যায়, যাৰ বজাৰ মূল্য বেছ সুন্দৰ।
উপসংহাৰ: কম খৰচ, অতি কম পৰিশ্ৰম আৰু সুৰক্ষিত উপায়েৰে আদা উৎপাদন কৰিবলৈ বস্তাত আদা খেতি কৰাটো অসমৰ কৃষক তথা উদ্যমী যুৱক-যুৱতীসকলৰ বাবে এক অত্যন্ত আকৰ্ষণীয় আৰু লাভজনক মাধ্যম।