অসমৰ শীতকালৰ পাছলিৰ বজাৰত ফ্ৰেন্স বীন (French Beans) বা লেচেৰা জাতীয় এইবিধ পাচলিৰ জনপ্ৰিয়তা আৰু চাহিদা অতি বেছি। ই অকল পুষ্টিকৰেই নহয়, বৰঞ্চ আমাৰ থলুৱা খেতিয়কসকলৰ বাবে কম সময়ৰ ভিতৰত নিশ্চিত লাভ দিয়া এক অন্যতম নগদ শস্য। কম মূলধন আৰু কম মাটিতেই ফ্ৰেন্স বীনৰ খেতি কৰি কেনেকৈ লাভৱান হ’ব পাৰি, তাৰ এক থুলমূল আভাস তলত দাঙি ধৰা হ’ল:
১/ খেতিৰ উপযুক্ত সময় আৰু মাটি
ফ্ৰেন্স বীন আচলতে ঠাণ্ডা বতৰৰ খেতি। অসমৰ জলবায়ু অনুসৰি আহিনৰ মাজভাগৰ পৰা আঘোণ মাহলৈ (অক্টোবৰৰ পৰা নৱেম্বৰ) ইয়াৰ বীজ সিঁচাৰ আটাইতকৈ উত্তম সময়। পানী জমা নোহোৱা ওখ বালিচহীয়া বা পলসুৱা মাটি এই খেতিৰ বাবে উপযোগী। মাটিডৰা ভালদৰে ৪-৫ বাৰ হাল বাই মিহি কৰি লৈ বিঘাই প্ৰতি পৰ্যাপ্ত গোবৰ বা পচন সাৰ মিহলাই ল’ব লাগে।
২/ জাত আৰু ৰোপণ পদ্ধতি
ফ্ৰেন্স বীন দুই ধৰণৰ হয়— জোপোহা জাত (Bush varieties) আৰু লতা জাত (Climbing varieties)। ব্যৱসায়িকভাৱে জোপোহা জাতৰ খেতি কৰিলে খুঁটি বা জেং দিয়াৰ খৰচ বাচি যায়। ‘পেন্টাছ অনুুপমা’, ‘পুচা পাৰ্বতী’ বা বিভিন্ন হাইব্ৰিড জাতৰ বীজ শাৰী শাৰীকৈ (১.৫ ফুট দূৰত্বত) মাটিত সিঁচিব লাগে।
৩/ ১ বিঘা মাটিৰ খৰচ, উৎপাদন আৰু লাভৰ হিচাপ
ফ্ৰেন্স বীন খেতিৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ সুবিধাটো হ’ল ই অতি খৰতকীয়া। বীজ সিঁচাৰ ৪৫ ৰ পৰা ৫০ দিনৰ ভিতৰত ফল চিঙিব পৰা হয় আৰু একেৰাহে ২ মাহলৈকে বীন ছিঙিব পাৰি।
- আনুমানিক খৰচ (১ বিঘা):
- উন্নত জাতৰ বীজ ক্ৰয়: ২,৫০০ – ৩,০০০ টকা (১ বিঘাৰ বাবে প্ৰায় ৪-৫ কেজি বীজ লাগে)।
- মাটি প্ৰস্তুতকৰণ আৰু হাল বোৱা: ৩,০০০ টকা।
- জৈৱিক/ৰাসায়নিক সাৰ আৰু শ্ৰমিক খৰচ: ৪,০০০ টকা।
- কীট-পতংগ নিয়ন্ত্ৰণ আৰু জলসিঞ্চন: ২,০০০ টকা।
- মুঠ খৰচ:প্ৰায় ১১,০০০ ৰ পৰা ১২,০০০ টকা।
- উৎপাদন আৰু লাভৰ পৰিমাণ:
- ১ বিঘা মাটিত ভালদৰে যত্ন ল’লে গড়ে প্ৰায়১২ ৰ পৰা ১৫ কুইণ্টল (১২০০-১৫০০ কেজি) ফ্ৰেন্স বীন উৎপাদন হয়।
- শীতকালৰ প্ৰথম ভাগত বজাৰত ফ্ৰেন্স বীনৰ পাইকাৰী মূল্য প্ৰতি কেজিত ৫০ টকাৰ পৰা ৮০ টকা পৰ্যন্ত পোৱা যায়।
- যদি আমি আটাইতকৈ কম মূল্য অৰ্থাৎ গড়ে ৫০ টকা কেজিও ধৰো, তেন্তে ১৫০০ কেজি × ৫০ টকা =৭৫,০০০ টকা।
- যদি বজাৰ অলপ ভাল থাকে আৰু গড়ে ৭০ টকা দৰ পোৱা যায়, তেন্তে উপাৰ্জন১,০৫,০০০ (১ লাখ ৫ হাজাৰ) টকা পৰ্যন্ত হ’ব পাৰে।
- সকলো খৰচ বাদ দি মাত্ৰ ৩-৪ মাহৰ ভিতৰত ১ বিঘা মাটিৰ পৰাই প্ৰায়৬০,০০০ ৰ পৰা ৯০,০০০ টকা শুদ্ধ লাভ কৰিব পৰা সম্ভৱ।
৪/ অতিৰিক্ত লাভালাভ
বীন জাতীয় শস্যৰ শিপাই মাটিৰ উৰ্বৰা শক্তি বা নাইট্ৰজেনৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি কৰে। ফলস্বৰূপে ফ্ৰেন্স বীন খেতি কৰা পথাৰডোখৰত ইয়াৰ পাছত আন যিকোনো শস্য কৰিলে সাৰ কম লাগে আৰু উৎপাদন বহুত ভাল হয়।
উপসংহাৰ: কম সময়, তাকৰীয়া খৰচ আৰু নিশ্চিত বজাৰ থকাৰ বাবে ফ্ৰেন্স বীনৰ খেতি অসমৰ কৃষক ৰাইজৰ বাবে আৰ্থিক ভেটি শক্তিশালী কৰাৰ এক সোণালী সুযোগ হ'ব পাৰে।