অসমৰ জলবায়ু আৰু মাটিৰ উৰ্বৰতাৰ বাবে আগষ্ট আৰু ছেপ্টেম্বৰ মাহটো ৰবি শস্য তথা আগতীয়া শীতকালীন শস্যৰ খেতি আৰম্ভ কৰাৰ এক উৎকৃষ্ট সময়। বাৰিষাৰ প্ৰকোপ লাহে লাহে কমি অহাৰ লগে লগে পথাৰত আদ্ৰতা থাকে, যাৰ সঠিক ব্যৱহাৰ কৰি কৃষকসকলে কম দিনৰ ভিতৰতে অধিক লাভ অৰ্জন কৰিব পাৰে। তলত অসমৰ উপযোগী ৪ বিধ লাভজনক শস্যৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হ’ল:
১/ আগতীয়া ফুলকবি (Early Cauliflower)
আগষ্ট-ছেপ্টেম্বৰ মাহ হৈছে আগতীয়া ফুলকবি খেতিৰ বাবে উপযুক্ত সময়। অসমৰ বজাৰত ছেপ্টেম্বৰ-অক্টোবৰ মাহত ফুলকবিৰ চাহিদা আৰু মূল্য অতি বেছি থাকে।
মাটি ও প্ৰস্তুতি: পানী জমা নোহোৱা ওখ, পলসুৱা মাটি এই খেতিৰ বাবে উত্তম।
উন্নত জাত: 'আৰ্লী কুঁৱাৰী', 'পূচা কাৰ্তিক', 'পূচা দীপালী' আদি জাতৰ বীজ সিঁচিব পাৰে।
লাভ: কঠীয়া সিঁচাৰ ৬০ ৰ পৰা ৭৫ দিনৰ ভিতৰত ফুলকবি বিক্ৰীৰ বাবে সাজু হয় আৰু আগতীয়া ফচল হিচাপে ইয়াৰ বজাৰ মূল্য খুবেই ভাল পোৱা যায়।
২/ বীন বা ফ্ৰেঞ্চ বীন (French Bean)
ছেপ্টেম্বৰ মাহৰ পৰা অসমত বীন খেতিৰ বাবে মাটিকালি প্ৰস্তুত কৰিব পাৰি। ই এবিধ কম খৰচী অথচ অত্যন্ত লাভজনক শস্য।
পদ্ধতি: বীন খেতিৰ বাবে মাটিডৰা ৪-৫ বাৰ ভালদৰে হালবাই বিঘাই প্ৰতি প্ৰায় ৪-৫ কেজি বীজৰ প্ৰয়োজন হয়। লাইন পাতি ২ ফুট দূৰত্বত বীজ সিঁচিব লাগে।
উন্নত জাত: 'কণ্টেণ্ডাৰ', 'প্ৰিমিয়াৰ', 'পূচা পাৰ্বতী' আদি অসমৰ বাবে উপযোগী।
লাভ: মাত্ৰ ৪৫ ৰ পৰা ৫০ দিনৰ ভিতৰতে বীন চিঙিব পৰা হয়। কম সময়ত অধিক উপাৰ্জনৰ বাবে ই এক উত্তম পছন্দ।
৩/ ব্ৰকলি (Broccoli)
অসমৰ চহৰীয়া বজাৰসমূহত বৰ্তমান ব্ৰকলিৰ জনপ্ৰিয়তা আৰু মূল্য দিনক দিনে বৃদ্ধি পাইছে। ছেপ্টেম্বৰ মাহত ইয়াৰ কঠীয়া পৰীক্ষামূলক বা বাণিজ্যিকভাৱে পাৰিব পাৰি।
পদ্ধতি: ফুলকবিৰ দৰেই ইয়াৰো প্ৰথমে কঠীয়া পাৰি ল’ব লাগে। মূল পথাৰখন গোবৰ সাৰ আৰু কম পৰিমাণৰ ৰাসায়নিক সাৰ দি প্ৰস্তুত কৰিব লাগে।
উন্নত জাত: 'পালম সমৃদ্ধি', 'পঞ্জাৱ ব্ৰকলি' বা বিভিন্ন হাইব্ৰীড জাত।
লাভ: ই স্বাস্থ্যৰ বাবে উপকাৰী হোৱাৰ বাবে বজাৰত সাধাৰণ ফুলকবিতকৈ দুগুণ-ত্ৰিগুণ বেছি দামত বিক্ৰী হয়।
৪/ মূলা (Radish)
আগষ্টৰ শেষৰ ফালৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহৰ ভিতৰত আগতীয়া মূলা খেতি কৰি কৃষকসকলে কম পৰিশ্ৰমতে ভাল লাভ কৰিব পাৰে।
পদ্ধতি: মাটিত বৰ বেছি পানী থাকিব নালাগে। দ’কৈ হাল বাই মাটি মিহি কৰি ল’ব লাগে যাতে মূলাবোৰ তললৈ দীঘল আৰু সুন্দৰ হয়।
উন্নত জাত: 'পূচা চেতকী' (আগতীয়া জাত), 'জাপানীজ হোৱাইট' আদি।
লাভ: বীজ সিঁচাৰ ৪০-৪৫ দিনৰ ভিতৰত মূলা উভালিব পৰা হয়। শাক আৰু মূল— দুয়োটা অংশই বিক্ৰী কৰি লাভৱান হ’ব পাৰি।