পোনপটীয়াভাৱে এখন ডাঙৰ ডেইৰী ফাৰ্ম আৰম্ভ কৰাতকৈ এজনী উন্নত জাতৰ গাই গৰুৰে ঘৰুৱাভাৱে ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰাটো আটাইতকৈ বুদ্ধিমানৰ কাম। ইয়াক ডেইৰী বিজ্ঞানৰ ভাষাত 'ট্ৰায়েল এণ্ড এৰৰ' (Trial and Error) পদ্ধতি বুলি ক’ব পাৰি, যাৰ জৰিয়তে আপুনি কম খৰচতে গৰু পোহাৰ প্ৰাৰম্ভিক অভিজ্ঞতা, গাখীৰৰ বজাৰ আৰু গৰুৰ বেমাৰ-আজাৰৰ বিষয়ে সম্পূৰ্ণ জ্ঞান লাভ কৰিব পাৰিব।
তলত উন্নত জাতৰ গাই গৰুৰ নিৰ্বাচন, ১ জনী গাইৰ নামত হ’ব পৰা প্ৰকৃত খৰচ আৰু লাভৰ এক সত্যভিত্তিক খতিয়ান (অসমৰ বৰ্তমানৰ বজাৰ অনুসৰি) আগবঢ়োৱা হ’ল:
১/ কেনে জাতৰ গাই বাচনি কৰিব?
অসমৰ জলবায়ুৰ বাবে পোনপটীয়াভাৱে এজনী পঞ্জাৱ বা হাৰিয়ানাৰ পিয়ল নোহোৱা গৰু অনাটো বিপজ্জণক হ’ব পাৰে। গতিকে আপুনি তলৰ জাতসমূহ ল’ব পাৰে:
- জাৰ্চী ক্ৰছ (Jersey Cross):অসমৰ পৰিৱেশৰ লগত আটাইতকৈ ধুনীয়াকৈ খাপ খাই পৰে আৰু গাখীৰত ফেটৰ (Fat) পৰিমাণো বেছি।
- এইচ.এফ ক্ৰছ (HF Cross - Holstein Friesian):ই অধিক গাখীৰ দিয়ে (দিনে ১৫-২০ লিটাৰ), কিন্তু ইয়াক অলপ বেছি ঠাণ্ডা ছাঁ পৰা ঠাই আৰু যত্নৰ প্ৰয়োজন।
২/ খৰচ আৰু লাভৰ প্ৰকৃত হিচাপ (১ জনী গাইৰ বাবে)
ধৰি লওক, আপুনি এজনী দিনে গড়ে ১৫ লিটাৰ গাখীৰ দিয়া ‘জাৰ্চী ক্ৰছ’ গাই ক্ৰয় কৰিছে (যাক ইতিমধ্যে অসমৰ পৰিৱেশত পোহা হৈছে)।
ক) প্ৰাৰম্ভিক মূলধন (Fixed Capital):
- গাই গৰুৰ দাম (পোৱালি খালী থকা):৬০,০০০ ৰ পৰা ৭০,০০০ টকা (গাখীৰৰ পৰিমাণ অনুসৰি)।
- গৰু গোহালি/বাহৰ ঘৰ (১ জনীৰ বাবে সৰুকৈ):৫,০০০ টকা।
- পানী আৰু গাখীৰৰ বাল্টি/পাত্ৰ:১,৫০০ টকা।
- মুঠ প্ৰাৰম্ভিক খৰচ:প্ৰায় ৭৫,০০০ টকা।
খ) মাহেকীয়া চলিত খৰচ (Operational Cost per Month):
গাই এজনী সুস্বাস্থ্যৰ বাবে শুকান ঘাঁহ, কেঁচা ঘাঁহ আৰু দানা (Feed) সঠিক জুখত দিয়াটো জৰুৰী।
- দানা (Feed):দিনে ৫ কেজি (১ কেজি গাখীৰৰ বাবে ৩০০ গ্ৰাম + শৰীৰৰ বাবে ২ কেজি)। গড়ে ৪৫ টকা কেজিত ৫ কেজিৰ দাম = ২২৫ টকা (দিনটোত)। মাহে = ৬,৭৫০ টকা।
- শুকান ঘাঁহ/খেৰ আৰু কেঁচা ঘাঁহ:মাহে ১,৫০০ টকা।
- ঔষধ, ভিটামিন আৰু ডাক্তৰী খৰচ:মাহে ৮০০ টকা।
- মুঠ মাহেকীয়া খৰচ:প্ৰায় ৯,০০০ টকা (দিনে প্ৰায় ৩০০ টকা)।
গ) মাহেকীয়া উপাৰ্জন আৰু লাভ (Revenue & Profit):
- গাখীৰ উৎপাদন:দিনে ১৫ লিটাৰ।
- বজাৰ মূল্য:অসমৰ থলুৱা বজাৰত বা ডেইৰী ছচাইটিত পোনপটীয়াকৈ গ্ৰাহকক বিক্ৰী কৰিলে প্ৰতি লিটাৰ গাখীৰৰ দাম ৬০ টকাৰ পৰা ৭০ টকা পোৱা যায়। যদি আমি গড়ে ৬০ টকাও ধৰো:
- দিনৰ উপাৰ্জন:১৫ লিটাৰ × ৬০ টকা = ৯০০ টকা।
- মাহৰ মুঠ উপাৰ্জন:৯০০ টকা × ৩০ দিন = ২৭,০০০ টকা।
ঘ) প্ৰকৃত লাভ (Net Profit):
- মাহেকীয়া মুঠ উপাৰ্জন (২৭,০০০ টকা) — মাহেকীয়া খৰচ (৯,০০০ টকা) =১৮,০০০ টকা (প্ৰতি মাহে)।
৩/ ব্যৱসায়টোৰ কিছুমান তিতা-মিঠা সত্য (মন কৰিবলগীয়া কথা)
- গাখীৰৰ ধাৰাবাহিকতা:গাই এজনীয়ে গোটেই ১২ মাহে সমানে ১৫ লিটাৰ গাখীৰ নিদিয়ে। পোৱালি দিয়াৰ পৰা প্ৰায় ৭-৮ মাহলৈ ভাল গাখীৰ পোৱা যায়, তাৰপাছত পৰিমাণ কমি আহে আৰু গৰুজনী 'শুকান' (Dry Period) কৰিবলগীয়া হয়।
- প্ৰতিষেধক (Vaccination):খৰমহীয়া (FMD) আৰু চবকা বেমাৰৰ পৰা বচাবলৈ সময়মতে চৰকাৰী পশু চিকিৎসকৰ সহায়ত ভেকচিন দিয়াব লাগিব।
- গোবৰৰ পৰা লাভ:গৰুৰ গোবৰখিনি পেলাই নিদি পচন সাৰ বা জৈৱিক সাৰ কৰি খেতিয়কক বিক্ৰী কৰিলে তাৰ পৰাও মাহে এ হাজাৰ টকা অতিৰিক্ত লাভ ওলাব।
চূড়ান্ত পৰামৰ্শ: এজনী গাইৰে আৰম্ভ কৰিলে আপুনি নিজৰ হাতৰ শ্ৰমেৰে কামটো কৰিব পাৰিব (কোনো শ্ৰমিক ৰাখিব নালাগে)। যেতিয়া আপুনি দেখিব যে গাখীৰ বিক্ৰী কৰি আপোনাৰ হাতলৈ পইচা আহিছে, তেতিয়া সেই লাভৰ পইচাৰে দ্বিতীয় বছৰত আৰু এজনী গাই ক্ৰয় কৰি ফাৰ্মখন লাহে লাহে ডাঙৰ কৰি লৈ যাব পাৰিব।